RUBY ELIZABETH

Dat toch graag gepubliceerd wilde worden.

Je hebt van die momenten dat je boven het leven uitstijgt. Dat het werkelijk voelt alsof je je lichaam achterlaat en weg surft op geluk en energie en potentieel. Daar valt geen analyse aan vast te knopen. Het gebeurt. Een ervaring die zich niet in woorden laat vatten, die iets van elk woord in zich heeft – stel dat woorden het hele leven zouden omvatten.
Maar dat doen ze niet, dat is het hele punt juist.
Excuus.

Een ervaring die zich niet in woorden laat vatten.

Deze poging is dus bij voorbaat kansloos, maar ik wil hem – de ervaring- toch met woorden proberen te benaderen, want hoe meer ik daarin faal, hoe bijzonderder die ervaring blijkt te zijn.

Dus. Een soort super-in-leven zijn. Dat de dood er niet toe doet, en de verre toekomst ook niet, het verleden evenmin, een soort explosie in het nu. Soms is het een klein moment, soms een gigantisch moment.
Ik heb alleen mijn eigen voorbeelden:
Ik zit in de bus richting Chamonix na een ochtend op de piste, naast het raam, waar de bergen langzaam voorbij schuiven, nu helemaal ijzig, nog sprookjesachtiger en duisterder dan van de zomer. Ik leg mijn voeten op een rand voor me en mijn hoofd tegen het raam, luister muziek die op zichzelf al de neiging heeft om dwars door mijn hart te spoelen, en denk- mijn bus, mijn vallei, mijn bergen. Dit heb ik geflikt.
Of, ik zie Fieke haar blije kop opeens in mijn café verschijnen.
Of, het is een uur of elf in de avond en gasten weigeren binnen te komen omdat de laatst vertrekkende gasten alle sfeer hebben meegenomen. We sluiten de deur, zetten onze eigen spotify playlist op, dimmen de lichten en hebben heel de vloer van het restaurant om te dansen.

Zoiets.

Ik heb er nog zo’n duizend en oooh, ik wil niets anders. Kijk, dit is het moment waarop ik in de war raak en moet stoppen met omschrijven, om niet…die hele magie ervan dicht te timmeren.
Hierbij laat ik mijn pogingen, dit was de benadering, ik denk dat je het wel snapt.

Ik woon in een achterlijk veelbelovende omgeving. Als de zon hier schijnt, wil je ergens opklimmen of vanaf skiën. Sinds drie dagen loopt het gros van Chamonix rond met bruine wangen en een nog bleek voorhoofd, mijn ijdele vriendinnetjes gebruiken gretig de minuten in de skilift om de goggle weg te branden.

We spelen allemaal buiten. Daarom zijn we hier.
Maar ik speel nu en dan verplicht wat uurtjes binnen, want ik ben een trainingsschema begonnen. Het voelt belachelijk om op dagen als deze een hal binnen te gaan. Zelfs de hardcore trainingshal waar ik een abonnement heb genomen, waar mensen net zoveel aan het campusbord hangen als aan de grepen en ik beter naar ze kan verwijzen als gorilla’s – de gorilla’s, de gorillahal -, is leeg rond het middaguur.
Op Ruby na.
Ruby hangt aan het hangbord.
1…2…3…4…5…

Ik volg de climbing training manual, een heel heftig trainingsboek dat zelfs durft te zeggen dat we wat minder moeten gaan hardlopen, want daar worden de benen te gespierd van (je hebt geen fuck aan gespierde benen, loos gewicht die benen, loos die benen).
Nu wil ik een alpiniste worden, dus ik houd ze.
Hoe dan ook, ik heb eerst een maand lang actief met de pet naar de eerste fase van het trainingsprogramma gegooid, omdat het verschrikkelijk saai was en ik dikwijls de verleiding van de gorillahal niet kon weerstaan. Ik had haar net ontdekt en schoot liever als een balletje in een flipperkast langs de routes dan dat ik dertig minuten aan een stukje muur bleef kleven.
Ik heb mezelf het falen van de eerste fase vergeven.

En nu zit ik in de tweede fase, wat zo mogelijk nog saaier is.
Ruby hangt aan het hangbord.
1…2…3…4…5… (en de zon schijnt buiten).
En ik doe het nog ook. Ik zit al aan de vijfde training, tweede week, en nog steeds hang ik daar.

Het is de bedoeling dat ik vooruitgang boek. Zodat, als ik straks buiten speel, ik kan buiten spelen op een niveautje hoger.
Dit is niet de eerste training die ik volg en potentieel faal, en ik ben nog altijd in dubio of ik niet gewoon lekker moet gaan klimmen. Soms vraag ik me af waar de motor om ‘beter’ te worden überhaupt uit bestaat. Kan het niet gewoon zijn zoals het is, zo vermakelijk als het uit zichzelf al is…?
Maar ik ken de voldoening van controle, van het maken van bizarre passen, van de flow, van het ervaren van je eigen kracht, van de mogelijkheid tot het klimmen van daken en spleten en platen, alle routes in een klimgebied, alle mogelijke lijnen, de mogelijkheid, het is de mogelijkheid.
Hoe beter ik word, hoe meer ik kan klimmen.
Hoe harder ik train, hoe beter ik word.
Ruby hangt aan het hangbord.
1…2…3…4…5…

Hangbordtraining gaat om het versterken van de vingers. Hierna mag ik door naar de ‘power phase’, en ik heb stiekem al gezien dat het hangbord van het menu gaat en ik me helemaal aan gort mag boulderen.
In de gorillahal én buiten.
Nog eventjes.
Kom op, nog eventjes…

Ik heb een nieuwe collega. Hij is aangenomen om ieders gemoed wat vrolijker te maken. Hij lacht namelijk. Heel hard als het heel grappig is en hard als het grappig is.
Ik kende hem van het zomerseizoen. Voornamelijk als de trailrunner en het voedselbeest dat bij de receptie werkte.
Gebruikte borden van het terras of restaurant moeten naar de plonge (het afwashok) gebracht worden en de looproute loopt precies langs het bureau van de receptie. Je voelde altijd zijn blik gericht op de mogelijke resten, op de stukken brownie of vlees of brood die hij vervolgens stiekem in de plonge naar binnen werkte. Ik kon eerst niet geloven dat hij werkelijk aan de haal ging met andermans overblijfselen, maar hij koos ze zorgvuldig en na verloop van tijd vond ik het groteske verspilling dat niemand dat nog goede eten at behalve hij.
Ik begon in die periode ook met trailrunnen en had altijd honger. Dus het was een feestje in de plonge.

Hij heeft met twee vrienden een hut in Argentière gevonden en woont daar op de één of andere manier, in elk geval zonder huur te betalen, en ik kan me herinneren dat ze iets met isolatie hebben gedaan om de winter door te komen. Ik moet dat zien.
Het is geen grotmens, het is een heel fatsoenlijk ogende jongen met een passie voor fotograferen en een talent om net buiten de regeltjes te leven.

Zijn auto is kapot omdat hij ermee in de vangrail van Les Praz is gereden (toen er drie lifters bij hem op de achterbank zaten) en dus komt hij de laatste paar dagen met zijn motor naar werk. Daarom ga ik de laatste paar dagen met de motor naar huis.
Midden in de nacht vliegen we over de besneeuwde slingerweggetjes naar Le Tour. Sneeuwvlokken die als een razendsnel sterrenstelsel langs ons schieten. Ik heb hem gevraagd of zijn motor al een naam heeft, hij zei nee maar ik mocht er één bedenken, en nu heet ze Spaceship.
De kou bijt mijn benen en handen eraf, wankel loop ik ’s nachts over het pad naar het chalet.

Het werkt om een lach achter de bar te hebben. Als het management naar huis is, sneaken we de keuken van het hotel in op zoek naar mandarijnen en snickers, of ijs en chocoladesaus, en hij weet van álles waar het ligt. Eten maakt iedereen blij.
Als de zooi na de après-ski nauwelijks te overzien is lopen wij als een malle op te ruimen en besluit hij een cheapshot te maken (een goedkoop shotje dat je gebruikt om gasten aan je bar te houden) van blauwe liquor en groene kiwisiroop, dat hij met precisie van een scheikundige in elkaar knutselt en met ernst van een professor door ons laat testen. Hij weet niets van alcohol maar wel van kleur, en als er maar genoeg zoete troep in zit vinden we het allemaal fantastisch.

Mijn nieuwe collega.
Ik ben zo blij met hem.

Ik had bezoek hier.
Zij heeft over de amandelcroissantjes geschreven. Nu ga ik over haar schrijven.

Zo’n 22 jaar geleden werd ik bij haar in de wieg gedumpt, dat scheelde mijn ouders een oppas en betekende voor mij een fortuinlijke landing. Rond ons achtste levensjaar beschoten we elkaar met witte, schuimige besjes door ze in plastic pijpen te stoppen en heel hard richting de ander te blazen. We maakten hutten van doeken en tekenden honderden kleine krijten weggetjes op de straat.
Met twaalf fietsen we samen naar het hockeyveld.
In de zesde rende ik vijf minuten voor het scheikunde tentamen door de gangen van het college om haar te vinden voor de uitleg van die ene opgave welk trucje zeker getest zou worden.

Ze is intelligent. Doet de moeilijkste studie in Delft. En met name, ze doet wat ze zelf wil. Dat heeft ze altijd al gedaan en dat heb ik altijd met eindeloze bewondering gade geslagen. Iedereen ontpopt zich uiteindelijk toch in zekere zin als speelbal van alle anderen, maar zij lijkt daar al sinds jongs af aan los van te staan. Van elk van haar ondernemingen, van kopje koffie drinken tot feestjes in Amsterdam, weet je zeker dat zij zelf de uiteindelijke motivatie is geweest.
Ze heeft onvoorwaardelijk zelfvertrouwen, niet de arrogante variant maar de solide. Ze kiest zichzelf.
En ik geloof dat dat de reden is waarom er een fascinerende rust om haar heen hangt. Alsof ze altijd met een boek op de bank zit.
Misschien zou ze hier zelf niet mee instemmen, maar ik schrijf dit verhaal vanuit mijn perspectief en niet het hare.
Jammer dan.

Het was bijzonder haar een week dichtbij te hebben en tegelijkertijd weet ik zeker dat ik haar mijn leven lang dichtbij me zal houden.

Altijd.

Emigreren is weg zijn. Ver weg zijn. Emigreren is je vrienden en familie niet in je dagelijks leven hebben. Misschien digitaal, maar dat is anders. Dat telt niet, want dat voel ik niet.

Het is niet erg.

Missen heeft iets goeds want het zegt dat er iets van waarde is. Er is een succesverhaal in je leven. Die mensen, als alles misgaat zijn de mensen die je mist nog altijd het succesverhaal van de tijd waarin je bij ze was.
Het is je historie die zegt: Hé, je bent niet alleen (want je bent alleen en je voelt dat).

Missen, missen, ik heb er nu al te veel over nagedacht, twijfel al aan de betekenis ervan. Missen wordt zo erg bepaald door diegene die je mist dat missen als woord alleen bijna leeg is. Het heeft het gezicht en de handen en de lach van diegene die je mist. Je mist niet in het algemeen. Missen zonder iets of iemand, ik weet niet of dat bestaat.

Missen is zo iets charmants en kleins, het is de uberverhalenmaker, de dieptegever op ieniemienie momenten. Je stoot je teen zoals hij ooit zijn teen stootte en dan opeens springt je hele lichaam in de ‘shit ik mis hem’ modus.
Het heeft een eigen ritme, een eigen timing, ik kan iemand voor maanden vergeten en dan opeens popt ze terug in mijn wezen, klabbaam, waar is ze, waarom is ze niet hier.

Waarom is ze niet hier.

Missen zegt tegen me; verdorie Ruby, laat eens wat van je horen.
Ik hou veel van die Nederlanders.
Héél veel.

Het is niet erg.
Ik mis graag.